شواهد حضور ریفت قاره‌ای ژوراسیک در پهنه راور، جنوب بلوک طبس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ژئوشیمی دانشگاه سیستان و بلوچستان.

2 گروه زمین شناسی- دانشکده علوم پایه- دانشگاه سیستان و بلوچستان- زاهدان - ایران

3 . استادیار گروه زمین‌شناسی دانشگاه سیستان و بلوچستان

4 استادیار گروه زمین‌شناسی دانشگاه سیستان و بلوچستان.

چکیده

چکیده
پهنه راور واقع در جنوب بلوک طبس، سرزمینی گوه­ای شکل است که بین دو گسل مرزی نایبند در خاور و کوهبنان در باختر محصور گشته است. نهشته­های دوران دوم خصوصاً رخساره­های ژوراسیک از گسترش، تنوع و رخنمون­های مناسبی در این پهنه برخوردار هستند. بازسازی ساختاری و تطابق چینه­ شناسی در این سرزمین در طی مطالعات صحرایی- آزمایشگاهی،  بیان می­دارد که ویژگی­های چینه­شناسی، ساختاری و ماگمایی توالی ژوراسیک میانی تا کرتاسه فوقانی در این منطقه، مشابه با نهشته­های درون یک سیستم ریفت قاره­ای در حال گذر به یک حوضه پلاتفرمی در جایگاه حاشیه غیرفعال یک اقیانوس در حال گسترش است. توالی­های رسوبی در این پهنه را می­توان در دو گروه جای داد؛ گروه اول شامل تخریبی­های سازندهای هجدک و بغمشاه، گچ و کربنات‌های پکتن­دار و ولکانیک­های بازالت­ آلکالن سری راور است که به عنوان توالی­های همزمان با ریفت محسوب می‌گردند. گروه دوم شامل مارن­های قرمزرنگ، تبخیری­های کرتاسه زیرین و کربنات­های دریایی کرتاسه فوقانی است که به عنوان چرخه رسوبی بعد از ریفت به حساب می­آیند. این دو توالی با یک دگرشیبی مشخص و فعالیت آتشفشانی بازالتی در اغلب نقاط این پهنه از یکدیگر جدا می­شوند. عمیق شدگی به سمت باختر نشان می­دهد که محور دریای اصلی احتمالاً با بستر پوسته اقیانوسی شکل گرفته در کرتاسه، می­بایستی جایی در حاشیه باختری بلوک طبس باشد. افیولیت­های نائین و دهشیر- بافت ممکن است بقایایی از این حوضه اقیانوسی باشند که در موقعیت حوضه پشت کمان نئوتتیس شکل گرفته­اند.

کلیدواژه‌ها


منابع فارسی

آقانباتی، ع. 1383. زمین‌شناسی ایران. انتشارات سازمان زمین‌شناسی کشور، 606 صفحه.

آقانباتی، ع.  و حقی پور، ع.، 1357، نقشه زمین‌شناسی 1:250000 طبس، سازمان زمین‌شناسی کشور، تهران.

آقانباتی، ع.  و سعیدی، ا.، 1390، نقشه زمین‌شناسی 1:250000 آبدوغی، سازمان زمین‌شناسی کشور، تهران.

حاج ملاعلی، ع.، 1374. نقشه زمین‌شناسی 1:100000 راور، سازمان زمین‌شناسی کشور، تهران.

سهندی، م. و رحیم­زاده، ف.، 1375. نقشه زمین­شناسی 1:250000 کرمان، سازمان زمین­شناسی کشور، تهران.

کاربخش راوری، ح.، 1393. منشاء کلان چینهای جنوب بلوک طبس، شمال خاور کرمان. پایان نامه کارشناسی ارشد گرایش تکتونیک. دانشگاه سیستان و بلوچستان. 150 صفحه.

مهدوی، م. الف.، آقانباتی، ع.، سهیلی، م.، محجل، م.، و حاج­ملا علی.1375. نقشه زمین­شناسی 1:250000راور، سازمان زمین­شناسی کشور.تهران.