تحلیل ساختاری چین خوردگی های منطقه القاردر شمال خاور بیرجند (خاور ایران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 زمین شناسی، دانشکده علوم،دانشگاه بیرجند،شهر بیرجند

2 3- دانشیار گرایش تکتونیک، گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 گروه زمین شناسی - دانشکده علوم - دانشگاه بیرجند- ایران

10.22077/jt.2025.8245.1187

چکیده

کمربند ساختاری خاور ایران یک کوهزاد درون قاره ای با روند تقریبی شمالی جنوبی است. قدیمی ترین سنگها در این بلوک مربوط به قبل از سنومانین میباشند شواهد چینه شناختی و سنگ شناختی نشانگر آغاز حرکات کششی بین قطعات قاره ای ایران و افغانستان در کرتاسه آغازین است. این نیروهای کششی موجب تشکیل حوضه های رسوبی خاور ایران و سبب ظهور افیولیتها در این ناحیه گردید. حوضه های رسوبی یاد شده در کرتاسه پایانی بسته شده و حوضه های پیش بوم در تمامی درازنای سنوزوئیک بر منطقه حاکم می شوند. براساس مطالعات انجام شده بر روی محورπ چین خوردگی ها و خطوط لغزش گسلی در منطقه، دو جهت تنش با آزیموت های 63 و 197 درجه بدست آمد که آزیموت 63 درجه مربوط به بازه زمانی پالئوسن-ائوسن و آزیموت 197 درجه مربوط به بازه زمانی الیگوسن-میوسن می باشد. تغییر میدان تنش به صورت محلی از راستگرد به چپگرد در این ناحیه دیده می شود که می تواند در اثر پاسخ متقابل حرکت رو به شمال بلوک لوت و برخورد با گسل درونه ایجاد شده باشد یا در پاسخ به حرکت گسل های موازی شرق ایران که دارای حرکت امتدادلغز با مولفه راستگرد می باشند، ایجاد شده باشد.

کلیدواژه‌ها